Koszty i korzyści przystąpienia Polski do UE
Przyszłość polskiej gospodarki związana jest z tworzeniem mechanizmu rynkowego, prywatyzacją przeważającej części sektora państwowego oraz włączeniem się do Unii Europejskiej. W podrozdziale tym zastanówmy się nad korzyściami i zagrożeniami wynikającymi z konieczności integrowania polskiej gospodarki z Unią Europejską.
Konieczność integrowania się Polski z Unią Europejską wynika z bliskości terytorialnej i tradycyjnie silnych związków gospodarczych, naukowych i kulturalnych z tym regionem świata. W 1995 r. ponad 56% polskiego eksportu i prawie 50% polskiego importu pochodziło z krajów należących do Unii. Jest to ogromny rynek zbytu i jednocześnie główne źródło zaopatrzenia się w nowoczesną technologię warunkującą modernizację bardzo przestarzałej struktury polskiej gospodarki. Rynek ten jest chroniony przed konkurencją zewnętrzną za pomocą wysokich ceł i kontyngentów importowych wyznaczających pewne kwoty dopuszczalnego importu. Pozostawanie poza sferą integracji stawiałoby polskich producentów w bardzo niekorzystnej sytuacji i w wielu przypadkach uniemożliwiałoby przebicie się na wymagające rynki zachodnioeuropejskie. Kierując się potencjalnymi korzyściami, Polska podpisała 4 lipca 1992 r. Układ o Stowarzyszeniu z Unią Europejską. Układ ten nie zapewnia jeszcze pełnoprawnego członkostwa w Unii, ale stanowi długotrwałą drogę do jego uzyskania.
Układ o stowarzyszeniu zapewnia znaczne korzyści ekonomiczne i sprzyja dalszemu rozwojowi polskiego eksportu i importu. Wszystkie towary, jakie potencjalnie mogą być importowane z rynku Unii eksportowane na ten rynek, podzielono na trzy podstawowe grupy:
. A — główne surowce, na które już od 1993 r. zniesiono cła,
. B — przetworzone produkty przemysłowe, na które cło będzie znoszone stopniowo począwszy od 1995 r. i zlikwidowane całkowicie po 1998 r.
. C — tekstylia, wyroby hutnicze i motoryzacyjne, na które cła wywozowe będą całkowicie zniesione od początku 1997 r.